Vakti: 3 min.
Sofija Osmanović: Ključne mere vaš pošukar integracia e Romengi ani Srbia
Vakti: 3 min.
Kerdipe nevo Akciono Plano, Strategija palo lačharipe pozicija e Romane muršengo thaj džuvljengo, thaj nacionalno platforma savi sig trubul te avel adoptirime si ključne pasura ande maj dur integracija e romane komunitetosko ande Srbija.
Foto: Romanenevimata
Amen vakergjam bašo importantno akala dokumentia, čhinadipa thaj adžikeribe e Sofija Osmanovićea, šerutni ko Departamenti bašo lačharipe e pozicijako e Romengo ko Ministeriumi bašo manušikane thaj minoritetenge hakaja thaj socijalno dialogo.
So ka anel o nevo Akciono Plano ki Romani jekhin thaj ko save kotora ka fokusirinel pe?
– O nevo Akciono Plani bazirinela pe rezultatya resle dji akana, numay ini pe pharipa kola duryarela o Romano komuniteti. Amen ka fokusirisaras amen pe štar ključne thana: edukacia, buti, khera thaj sastipe. Amen das specialno atencija te lačharas e publikane servisura thaj te zuraras e institucionalno suporto. Importantno si kaj svako meripe andar kava plano si realno aplikabilno thaj čačes anel konkretne rezultatura.
Kobor dine e anglune strategie kontribucia te lačharel pes i situacia e Rromengi?
– Si laćharimata, numaj na sa si idealo. Dikha progreso ande edukacia, so maj but romane chavora agorin e fundone thaj mashkarune skoli. Vi, si programura pala bućarimasko žutipe, numaj amen panda arakhas baro nivelo bibućarimasko ande rromani amalipe. O problemo e kherengo ačhel akutno, thaj o sastipe butivar na si aksesibilno savorrenge. Odoleske si importantno te neve strategikane dokumentia anen panda maj konkretno mere, klaro definime kontrolake thaj evaluaciake mehanizmencar.
Savi si e rola e nacionalno platformaki thaj sar ka funkcionirinel?
– I Nacionalno Platforma ka ovel centralno than palo koordiniribe sa e aktiviteturengo save si phangle palo lačharipe e Romengoro than. Lesko res si te phandel e institucije, e civilno amalipaske organizacije thaj korkori e romani komuniteta. Amaro ciljo si te keras maj sigo thaj maj efikasno paruvipe e informaciengo prekal akava mehanizmo thaj te keras o monitoripe e implementaciako e mesurengo maj transparentno.

Foto: Romanenevimata
Kobor si e Roma involvirime te keren politike save direktno afektirinen len?
– Lengi participacia si but importantno. Odolesqe, anθ-e sa e stadiumură kana kerdǒvas strategikane dokumentură, inćaras reprezentanturen andar i rromani komunitèta, bi-governàlo organizàcie, thaj eksperturǎ andar verver rigǎ. Von džanen maj mišto save pharipa si len thaj save si e čače trubujimata. Importantno si kaj e Roma na numaj avena beneficiarija katar mere, no vi aktivno kotorleutne ande lengi definicija thaj implementacija.
Savi si e rola e medijengi ando proceso te realizuinpe akala planura?
– O medie isilen ključno rola ano informiribe thaj edukacia, numa thaj te vazden o džanglipe bašo pharipa so si anglal o Romano komuniteti. Lengi rola naj numaj te den informacije pala strategije thaj mere save si adoptuime, numaj vi te monitoririn lengi implementacija, te sikaven problemura thaj te promovirinen pozitivne egzamplura. E medije si importantno vi ando maripe e stereotipurenca thaj e predrasudenca, so si jekh katar e bazikane preduslove pala majlačhi integracija e Rromengi ando amalipe.
Save si e majbare pharipa ano implementiribe akala planengo?
– O maj baro pharipe si i implementàcia anθ-i praktika. But si ramome ande strategije, numaj so si krujal si sar kadala mesure si implementirime po tereno. Maj lačhi koordinàcia sa e relevantne institucienqi thaj zorǎripen e kapaciteturenqo anθ-o lokalo nivelo si trubujipe. Importantno sito te sigurinelpe duryaripe sa e programyengo thay finansiyuno suporti kova na ka ovel phanlo kotar akanutne proyektya, numay ka ovel kotor e sistemsko soluciyengo.
Adoptiribe neve strategikane dokumentengo reprezentinela importantno drom te lačharel pe i pozicija e romane muršenge thaj džuvljangi ki Srbia. Olengi efektivno implementacia zavisi taro kooperacia e instituciengo, organizaciengo, e mediengo thaj korkore komunitetosko, thaj o avutno periodi ka sikavel kobor akala plania ka den kontribucia ko realno paruvipa ko tereni.
O.V.